Chuyện làng văn
Thứ hai, 10/07/2006, 09:48

Nguyên mẫu của nhân vật Thị Nở Trần Văn Đô Hồi ấy, ở làng Đại Hoàng có cô Trần Thị Nở, con ông Phó Kính - ông này làm nghề đóng cối xay nên gọi là phó. Thị Nở xấu xí, tính dở hơi, rất hay cười nên ông mới đặt tên là Trần Thị Nở. Câu chuyện về nguyên mẫu nhân vật Thị Nở được ông Trần Khang Hộ, người làng Đại Hoàng, xã Hòa Hậu, Lý Nhân, Hà Nam, bạn học thuở nhỏ của nhà văn Nam Cao, con cụ Ký Lân - thsgy dạy của nhà văn Nam Cao và một số cụ cao niên khác kể lại. Thị Nở chỉ biết làm việc vặt trong nhà và nhặt cỏ vườn. Thị Nở thường làm bạn với cái chép cùn (có nơi gọi là cái dầm). Tính thị dở hơi, rất vô tâm, sờ vào việc gì được một lúc là lăn ra ngủ, bất kể là đâu, từ chân đống rạ, gốc chuối đến bờ ao… Đêm trăng làng Vũ Đại. Tranh: Mai Long Có lần bà ngoại nhà văn Nam Cao (bà Vân) sai thị đi kín nước về ngâm sợi, mãi không thấy thị về, cho người đi tìm, thì ra thị đang ngủ ở gốc chuối. Người làng ai cũng cười cái tật xấu ấy của thị. Người ta kể cái “tài gia chánh” của thị như sau: Ông bố chồng của thị (ông Quản Dung) thường xuyên rày la thị về tội để cơm sống, cơm khê. Những khi ấy, Thị Nở vênh mặt lên cãi lại bố chồng: “Sống đâu mà sống, chỉ hơi sường sượng thôi mà!”. Tuy thị xấu và dở hơi như vậy nhưng thị vẫn có chồng. Chồng thị là anh Đào. Anh này cùng cảnh làm thuê như Thị Nở. Nhà nghèo lắm, phải mua chức trùm. Thị Nở có ý vênh vang ra phết. Anh chồng thì nai lưng ra làm để giả nợ. Ăn ở với nhau được một thời gian thì thị sinh cho Đào một đứa con trai đặt tên là Trần Bá Xuyên. Năm 14, 15 tuổi gì đó, Xuyên vào Sài Gòn theo người làng đi tìm chú là ông Ba Lễ, rồi mất ở Sài Gòn lúc còn trẻ. Khi đã có gia đình rồi, Thị Nở vẫn còn làm thuê cho bà ngoại Nam Cao. Nhà văn Nam Cao gọi Thị Nở là dì. Chuyện Thị Nở ở làng Đại Hoàng là có thật. Nhưng với tài hư cấu của nhà văn, ông đã cho ra đời một Thị Nở có một không hai trong lịch sử văn học Việt Nam. Nhờ có Thị Nở mà “Chí Phèo” mới nổi tiếng, mới sống mãi trong lòng người đọc. Cũng nhờ có Thị Nở và Chí Phèo mà tên tuổi nhà văn Nam Cao đã tỏa sáng trên bầu trời văn học Việt Nam. Trần Văn Đô (Trường cấp II Nhân Hậu, Lý Nhân, Hà Nam) (Nguồn: Tiền Phong)

Các bài khác: Maiakovsky và những người cùng thời - Trần Đức Thịnh (31/05/2006) Chuyện vui về các nhà văn - Hoàng An (24/05/2006) Vợ cố thi sĩ Huy Cận - 'Hỡi em yên lặng' - Như Bình (16/05/2006) Nhà văn lớn và bi kịch gia đình - Công Hòa (25/04/2006) Nhà văn Nguyễn Minh Châu ‘không hiểu gì về… điện’ - Phạm Khải (24/04/2006) Hòa Vang và cuộc đi bộ cuối cùng - Phạm Đình Trọng (22/04/2006) Chuyện vui về bút danh nhà văn - Phạm Khải (19/04/2006) Lần gặp cuối của nhà văn Paustovsky và mẹ - Tô Hoàng (18/04/2006) ‘Tên Quần Phương thân tha phương’ - Phạm Khải (15/04/2006) Số phận những cuốn sách tặng - Phan Duy Kha (13/04/2006) Những chính khách viết văn - H.T. (12/04/2006) Chuyện tình của nhà văn Salman Rushdie - H.T. (05/04/2006) Nhà thơ tình và người tình thơ cuối cùng - Hàn Anh (25/03/2006) Khi nhà thơ lớn thổ lộ tình yêu với vợ - Công Hòa (21/03/2006) Bùi Giáng vẽ tranh - Đông Dương (14/03/2006)