|
Nhà văn Việt Nam quay lưng với chiến tranh
Hà Linh
Cùng với chủ trương mở rộng giao lưu với thế giới bên ngoài, ít chú trọng đến những khía cạnh mất mát, đắng cay của chiến tranh, các nhà văn Việt Nam ngày càng xa rời với hai cuộc chiến. Họ mang đến cho độc giả những câu chuyện về cuộc sống thường nhật hiện đại.
Thế hệ nhà văn trẻ Việt Nam hiện viết về tình yêu, tình dục, công việc và cảm giác vỡ mộng trước cuộc sống thành thị phát triển mạnh mẽ nhưng lại phải đối diện với nhiều tổn thương nghiêm trọng. Giới phê bình, trong đó có những tên tuổi kỳ cựu, than phiền, nhà văn Việt Nam ngày nay không còn quan tâm đến các vấn đề chính trị. Nhưng một số khác lại cho rằng, họ viết để đáp ứng nhu cầu của độc giả đang khao khát những câu chuyện về đời thường chứ không phải là về cuộc chiến đã cách nay hàng thập kỷ.
"Trong cuộc sống thường ngày của những người trẻ hôm nay, chính trị chỉ đóng một vai trò rất nhỏ", Nguyễn Việt Hà - một trong những cây bút tiên phong thuộc thế hệ các nhà văn trẻ - cho biết. Nguyễn Việt Hà thường viết về cuộc sống đô thị ở Hà Nội.
 |
| Một cụ già say sưa đọc ngay trong hiệu sách. |
Chính sách Đổi mới phát động từ năm 1986 đã làm nảy sinh một lớp nhà văn táo bạo. Nhiều người trong số họ là những cựu chiến binh. Họ phá vỡ truyền thống viết những câu chuyện ngợi ca chủ nghĩa yêu nước.
Mỗi người một cách, các cây bút như Bảo Ninh, Nguyễn Huy Thiệp… đã làm công chúng sửng sốt khi viết về chiến tranh một cách sống động, về cảm giác bất mãn thời hậu chiến.
Nhà phê bình văn học Đoàn Cầm Thi cho rằng, độc giả ở một đất nước có 2 phần 3 dân số dưới độ tuổi 35 và không còn ký ức về những nỗi kinh hoàng của chiến tranh như Việt Nam hiện nay mong chờ những tác phẩm nói lên trải nghiệm của chính bản thân họ.
"Hiện thực chiến tranh đang bị đẩy ra ngày càng xa", chị nói. Đoàn Cầm Thi cũng nhấn mạnh rằng, những trang viết về cuộc sống cũ "đã không còn giúp gì nhiều cho những người trẻ trong việc khám phá thế giới mà họ đang sống".
Bảo Ninh, cây bút nổi tiếng với tiểu thuyết Nỗi buồn chiến tranh trong thập kỷ 90 cho rằng, các nhà văn trẻ hiện nay bán được sách, nhưng họ tránh đề cập đến những vấn đề "gây tranh cãi".
"Lớp trẻ có xu hướng tránh, làm ngơ trước những khó khăn mà Việt Nam đang phải đối mặt", ông nói.
Tuy nhiên, nhà phê bình Nguyễn Chí Hoan lại cho rằng, thế hệ nhà văn già và trẻ ở Việt Nam đều có những mối quan tâm chung. Tác phẩm của họ đều đề cập đến cuộc đấu tranh vì cuộc sống cá nhân, cái tôi cá nhân.
"Trong những thập kỷ chiến tranh, con người cá nhân bị đẩy lùi ra phía sau, nhường chỗ cho quyền lợi của tập thể", anh nói.
Nhưng theo Nguyễn Chí Hoan, nhà văn Việt Nam hiện nay từng bước khẳng định tiếng nói của mình, đối diện với những thách thức của nền văn học mới.
(Nguồn: AFP)
|
