|
Không thiếu sách hay cho độc giả 'nhí' hè 2006
Anh Vân
 |
| "101 truyện ngày xưa" của nhà văn Tô Hoài rất bắt mắt trên kệ sách. Ảnh: A.V. |
Sách dịch phong phú, nhiều quyển thuộc hàng best-seller trên thế giới. Sách trong nước cũng chạy đua quyết liệt về nội dung, chất lượng. Truyện chữ có xu hướng quay lại "đối chọi" với truyện tranh. Đó là những điểm khởi sắc dễ nhận thấy về sách thiếu nhi hè 2006.
Nếu trước đây, truyện tranh luôn ở thế thượng phong thì hiện nay, nhiều bộ truyện thiếu nhi trong và ngoài nước đầy những chữ tự tin xuất hiện ngày càng nhiều.
Khác với dự đoán của báo chí rằng sẽ thiếu sách dịch hay trong mùa hè này, các NXB tung ra nhiều đầu sách "nặng ký". "Cái đinh" của tác phẩm dịch chính là Chuyện dài bất tận của tác giả Michael Ende (NXB Hội nhà văn liên kết công ty văn hóa Nhã Nam thực hiện, Lê Chu Cầu dịch). Một cuốn sách được viết với thủ pháp độc đáo "truyện kể lồng trong truyện kể" về cuộc phiêu lưu kỳ diệu của cậu bé mập Bastian và anh hùng nhí Atréju. Đây là câu chuyện tuyệt đẹp của trí sáng tạo, ngợi ca tình yêu gia đình, bạn bè mà cả thế giới khen ngợi "hấp dẫn từ đứa bé 12 tuổi đến người 92 tuổi". Tiểu thuyết Mắt sói, tác giả Daniel Pennac (dịch giả Ngân Hà) của NXB này cũng là một cuốn sách xứng đáng để các em nhâm nhi.
Góp phần vào không khí sôi nổi của thế giới phù thủy, NXB Phụ nữ ra mắt Cô bé phù thủy của tác giả Celia Rees, câu chuyện về Mary Newbury, cháu gái của một người bị kết tội là phù thủy trên đường lưu lạc tới Tân thế giới để đi tìm tự do. Quyển sách này từng lọt vào danh sách đề cử của Guardian Children’s Fiction Prize 2001, và đoạt giải Cento Literary Prize.
 |
| Dẫn con đi mua sách, mẹ cũng tranh thủ đọc. Ảnh: A.V. |
NXB Văn Nghệ TP HCM thì có Bài hát mừng Giáng Sinh. Đây là câu chuyện về lão già Ebenezer Scrooge, một người keo kiệt, bủn xỉn, ghét tất cả mọi người, đặc biệt là trẻ con, nhưng vào đêm Giáng Sinh bỗng nhiên lão ta thay đổi hẳn tâm tính. Truyện Chú bé hoàng tử của tác giả A. Saint Exupéry viết năm 1943, do chính tác giả minh họa, vốn là một tác phẩm hấp dẫn trẻ em khắp thế giới, mang chất thơ ca tươi mát, cũng được tái bản.
Hai "đại gia" sách thiếu nhi là NXB Kim Đồng, NXB Trẻ đều không thiếu sách hay: Truyện thần tiên Trung Quốc, Biên niên sử Narnina (NXB Kim Đồng), Charlie Bone, Eldest Đại Ca, Eragon - Cậu bé cưỡi rồng (NXB Trẻ).
Truyện Việt xuất hiện cũng không kém cạnh. Dế mèn phiêu lưu ký (NXB Văn Nghệ tái bản) vẫn tươi nguyên sức hấp dẫn với độc giả nhí. Tập truyện 101 truyện ngày xưa do nhà văn Tô Hoài viết lại truyện cổ tích theo phong cách văn chương xuất hiện rất bắt mắt. Bộ Sống sót vỉa hè của tác giả "mai danh ẩn tích" Võ Phi Hùng và bộ Năm Sài Gòn của nhà văn "giang hồ" Bùi Chí Vinh được NXB Kim đồng in lại nguyên bộ. NXB Phương Đông có tập truyện ngắn Thám tử 04 của tác giả Viết Linh.
Chỉ riêng Chuyện xứ Lang Biang của tác giả Nguyễn Nhật Ánh, nhà Kim Đồng xuất bản, cũng cho thấy tác giả Việt Nam có sức hút không thua gì tác giả thế giới. Trên các diễn đàn online, các fan "nhí" không tiếc lời khen bộ truyện này. Có em còn cho rằng nó hấp dẫn hơn những tập sau của Harry Potter. Đó là chưa nói đến bộ 12 dũng sĩ mang chất kiếm hiệp dễ thương của tác giả Tuyết Nhi với lối viết mới, dẫn dắt bạn đọc nhỏ vào thế giới của trí tưởng tượng.
Sách cho tuổi mới lớn hè này cũng "xôm tụ". NXB Kim Đồng ra mắt hai tập truyện ngắn Mùa xuân ngốc nghếch, Mười bảy và những cơn mưa đầu hạ tập hợp những sáng tác mới nhất của các cây bút quen thuộc. Sắp tới, NXB này tiếp tục ra 2 tập truyện ngắn về mùa thu - mùa đông cho đủ bộ sách 4 mùa. NXB Trẻ có 4 tập truyện ngắn Nằm ở lưng đồi (Phan Hồn Nhiên), Trên lan can (Song Khê), Ráng chiều vẫn ửng hồng (Hồng Thủy), Mối tình đầu (Nguyên Hương).
Độc giả "nhí" vẫn thấy thiếu
Không chỉ sách văn học mới hấp dẫn thiếu nhi. Theo ông Bùi Ngọc Anh, biên tập viên NXB Kim Đồng, bên cạnh những bộ truyện tranh giữ doanh số ổn định, các bộ sách phổ biến kiến thức tăng vọt doanh thu vào dịp hè, như: Tủ sách kiến thức thế hệ mới, Tri thức bách khoa cho trẻ em... Tình hình này cũng tương tự ở nhiều nhà xuất bản như NXB Trẻ, NXB Tổng hợp TP HCM, NXB Giáo dục... Tuy nhiên, nếu các NXB luôn cố gắng để lại dấu ấn ở quá trình làm sách văn học thì ở sách khoa học, hình thức thể hiện và đề tài khai thác còn na ná nhau khá nhiều.
Nhà văn Lý Lan từng nói, muốn con cái có thói quen đọc sách, trước tiên bố mẹ cũng phải là người thích đọc sách. Nhưng phần lớn các bậc phụ huynh Việt Nam đang dần đánh mất thói quen đọc sách cho con hoặc đọc cùng con. Chị Phan Anh, nhân viên của một công ty lớn, cho biết, do bận rộn, chị thường mua truyện tranh cho con xem. Truyện màu sắc càng sặc sỡ, nhiều hình vẽ, ít chữ thì càng tốt. Với truyện tranh, phụ huynh lướt lướt vài trang thấy minh họa ổn, nội dung tạm được là mua ngay, còn truyện dài đâu có thời gian đọc để kiểm soát.
 |
| Một bạn đọc nhí say sưa "đọc cọp" tại nhà sách cuốn truyện tranh Việt qua nét vẽ Chibi của NXB Kim Đồng. Ảnh: A.V. |
Khi môi trường xuất bản, phát hành sách ngày càng mở rộng, trẻ em ngày nay đứng trước "rừng" sách. Trách nhiệm của người lớn là giúp các em thu lượm hoa trái ngọt lành chứ không phải giẫm phải gai nhọn. Nếu bậc cha mẹ nào đã đọc qua Chuyện dài bất tận của Michael Ende chắc chắn sẽ cảm nhận sâu sắc: Tâm hồn trẻ thơ không đơn giản, thậm chí rất phức tạp. Chúng luôn luôn cần tình yêu thương, dìu dắt tận tình ngay từ việc đọc sách. Vì vậy, nếu giữ lối suy nghĩ áp đặt, chỉ cho trẻ đọc những gì vui vui, mang tính "giáo dục cao", vô tình người lớn cướp mất thế giới riêng của trẻ, hình thành thói quen đọc sách dễ dãi, suy nghĩ cùn mòn.
Nhà văn Hoàng Đình Quang, công tác tại NXB Văn học, nhận xét, sách thiếu nhi ngày càng phong phú nhưng độc giả đón nhận thế nào thì phải chờ đợi một thời gian mới đánh giá được. Hiện nay, hầu hết các cơ quan xuất bản trong nước chưa có bộ phận chuyên môn để đánh giá, khảo sát nhu cầu, hồi âm của bạn đọc một cách khoa học và nghiêm túc. Không phải sách thiếu nhi nào best-seller trên thế giới vào Việt Nam cũng sẽ bán chạy. Dù đó là sách hay, nhưng độc giả "nhí" không biết đến hoặc còn thờ ơ thì cũng "bó tay".
|